Dünya bu sorunu konuşuyor... Ev gençleri 'NEET'

(Hürriyet: Nuray Çakmakçı) Dünya ne eğitimde, ne stajda ne de işte olan ve artık iş aramaktan vazgeçmiş gençlere NEET (Not in Education, Employment or Training) diye tanımlıyor.

OECD geçtiğimiz yıllarda uzun süredir “ev gençleri” dediğimiz bu kesimi takip ediyor, oranları ölçüyor. Bizi de bütün bunlar ülke olarak yakından ilgilendiriyor. Çünkü “ev gençleri” oranı gittikçe yükseliyor, Eurostat verilerine göre birinci sıraya çıkmış durumdayız. Yani kimine göre “boş gezen” kimine göre de “ev gençleri” olarak nitelendirilen bu kesim gelecek için “alarm” veriyor. Özellikle son bir yıldır bütün dünyayı eve hapseden pandemide de her ne kadar ölçümleme yapılmasa da ev gençlerinin sayısının arttığı düşünülüyor. 

Dünya bu sorunu konuşuyor... Ev gençleri

18-24 YAŞ ARASI

Ev genci sözcüğü ilk kez 2017’de Habitat tarafından kullanılmış. Ev gençleri 18-24 yaş grubunda yer alıyor. Her ne kadar OECD 15-19 ve 20-24 yaş aralığında iki bölüme ayırsa da tüm dünyada bu sayı gittikçe artıyor. Uzmanlar, ne eğitimde ne de istihdam da olan, iş gücüne katılmayan ve iş aramayan ev gençlerinin girişimci olma yönünde diğer gruplara nazaran daha az bir motivasyon taşımasını bu bağımlılıkla açıklıyor. Temel ihtiyaçlarını karşılamada bile ev ahalisine bağlı olan bu gençlerin sermayeye erişim yönünden bağımlı olmaları ve çekirdek ve yakın akraba harici herhangi bir network’un parçası olmayışları iş fikirlerini geliştirmelerinin ve sermayeye erişmelerinin önünde büyük engel teşkil ediyor. Şimdi dünya ülkeleri bu ev gençlerine çözüm bulmak için farklı formül arayışında. Türkiye olarak birinciliği elimizden bizim de bırakmamız ve bu konuda çözüm üretmemiz gerekiyor.  

TÜRKİYE'DE 1.2 MİLYON ÜNİVERSİTE MEZUNU İŞSİZ GENÇ VAR

MEF Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Erhan Erkut, şunları söylüyor: “Türkiye’de şu anda 1.2 milyon üniversite mezunu işsiz genç var. Üniversitelerimizde kayıtlı 8 milyon genç olduğunu düşünürsek önümüzdeki 5 yılda bu sayı 2 milyona kadar çıkabilir. Bunun birçok nedeni var. Ekonomimiz istihdam yaratamıyor, üniversite kontenjanları iyi planlanmıyor, üniversiteler piyasanın ihtiyaçlarını gözardı ediyorlar. Öğrenciler iş dünyasının aradığı yetkinlikleri geliştiremiyorlar. Ev gençleri aileye yük olmaya devam edecek. Üniversite diplomaların raf ömrü zaten 5 yıl. Mezunların 6 ay, bilemediniz 1 yıl içinde iş bulması bekleniyor. Mezun 2 yıl işsiz kalmışsa iş bulması çok daha zorlaşıyor, çünkü bilgileri eskimeye başlıyor. Ben bu konuya uzun süredir kafa yoruyorum. Gençlere 21’inci yüzyıl yetkinliklerini kazandırabilmek için “Yetkin Gençler” adında bir üniversite tamamlayıcısı program kurguladım. Bu yıl 2000 kişi programı bitirecek.  Özellikle ev gençlerine yönelik bir programı kurgulayabilmek ve bu gençleri iş dünyasına kazandırabilmek için GirVak ve MEF Üniversitesi İstanbul Kalkınma Ajansı’na başvuruyoruz. Bu eğitim ile ev gençlerine teknoloji girişimciliği, veri bilimi ve yapay zeka, veya uygulama geliştirme ve arayüz tasarımı öğretip hızlı bir şekilde teknoloji şirketlerinde istihdama kavuşturmaya çalışıyoruz. Bu programı çok daha fazla ev gencine ulaştırabilmek için canlı yayın planlıyoruz.”

KİMLER NEET OLUYOR?

- Çoğunlukla  kadınlar
- Eğitimli ama çalışmak istemeyenler 
- Göçmenler/mülteciler
- Dezavantajli gruplar
- Engelliler
- Hane geliri düşük olanlar
- Kırsal kesimde yaşayanlar
- İş beğenmeyenler 

AVRUPA'DA BİRİNCİYİZ

NEET oranı Avrupa Birliği’nde yüzde 13.5 Türkiye’de ise yüzde 30.7. En düşük olduğu ülke yüzde 6 ile Hollanda. Yani bizim beşte birimizden az! Türkiye’de erkek-kadın farkı çok net. Kadınlarda yüzde 44.9, erkeklerde yüzde 22. Avrupa’da ise kadınlarda yüzde 16.2 erkeklerde yüzde 12.8... 

Eurostat verilerine göre 15-29 yaş arasında 2020 son çeyreğinde ülkelerin durumu şöyle:

Türkiye 30.7, Kuzey Makedonya 27.5, Karadağ 26.7, İtalya 22.7, Sırbistan 20.3, Yunanistan 19.0, İspanya 18.2, Bulgaristan 17.9, Romanya 17.2, Hırvatistan 15.4, Slovakya 15.0